Đạo đức của mỗi cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức không chỉ được thể hiện trong công việc hay tại cơ quan, đơn vị mà còn thể hiện qua cách sống, ý thức chấp hành pháp luật, trách nhiệm với gia đình và cách ứng xử trong đời sống hằng ngày.
Trong Khung tiêu chí đánh giá chuẩn mực đạo đức cách mạng kèm theo Kế hoạch số 84-KH/TU ngày 15/6/2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Khánh Hòa, nhóm “Đối với bản thân và gia đình” được xác định 20/100 điểm, gồm các nội dung về bản lĩnh chính trị, kỷ luật, giữ gìn đạo đức; không lợi dụng chức vụ, quyền hạn để mưu lợi; trách nhiệm với gia đình và giữ gìn, phát huy các giá trị truyền thống.

Chấp hành pháp luật, giữ gìn kỷ luật phát ngôn

Trước hết, mỗi cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức phải chấp hành chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và giữ kỷ luật phát ngôn.
Khung tiêu chí xác định rõ hai yêu cầu: không vi phạm pháp luật và không vi phạm kỷ luật phát ngôn.
Trong đời sống hiện nay, thông tin được chia sẻ rất nhanh, đặc biệt trên mạng xã hội. Vì vậy, mỗi người càng cần có trách nhiệm với lời nói, thông tin và nội dung mình chia sẻ; không phát ngôn hoặc đăng tải những nội dung vi phạm quy định, làm ảnh hưởng đến uy tín của tổ chức, cơ quan, đơn vị hoặc gây tác động tiêu cực đến xã hội.

Tự rèn luyện để giữ gìn đạo đức, lối sống

Một người có phẩm chất đạo đức không chỉ cần hoàn thành tốt nhiệm vụ mà còn phải thường xuyên tự rèn luyện, giữ gìn lối sống lành mạnh.
Khung tiêu chí yêu cầu có kế hoạch tự rèn luyện và không có phản ánh tiêu cực về lối sống. Đồng thời, cán bộ, đảng viên phải không có biểu hiện suy thoái và không vi phạm các quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước.
Điều này đặt ra yêu cầu mỗi người phải thường xuyên “tự soi”, “tự sửa”, chủ động nhận diện những hạn chế của bản thân để điều chỉnh, hoàn thiện; không chờ đến khi có khuyết điểm hoặc vi phạm mới khắc phục.
Đây cũng là một trong những nội dung được Đảng ủy xã Đại Lãnh xác định phải thực hiện thường xuyên trong quá trình triển khai Quy định số 01-QĐ/TU.

Chức vụ, quyền hạn không phải để phục vụ lợi ích cá nhân

Một nội dung quan trọng trong nhóm chuẩn mực này là yêu cầu không lợi dụng chức vụ, quyền hạn để mưu lợi cá nhân hoặc cho gia đình.
Khung tiêu chí dành 5 điểm cho nội dung này. Trong đó, cán bộ, đảng viên phải không có kết luận vi phạm về việc lợi dụng chức vụ, quyền hạn; cán bộ lãnh đạo, quản lý phải nêu gương và chịu trách nhiệm nếu để người thân, người quen lợi dụng vị trí công tác của mình để trục lợi.
Có thể hiểu một cách đơn giản: quyền hạn được giao phải được sử dụng để thực hiện nhiệm vụ, phục vụ lợi ích chung, không được biến thành công cụ tạo lợi ích riêng cho bản thân hoặc gia đình.
Đối với cán bộ lãnh đạo, quản lý, trách nhiệm nêu gương càng phải được đề cao. Không chỉ bản thân không vụ lợi mà còn phải chủ động phòng ngừa việc người thân, người quen lợi dụng vị trí công tác của mình để trục lợi.

Gia đình là nơi thể hiện trách nhiệm và gìn giữ giá trị tốt đẹp

Chuẩn mực đạo đức còn gắn với trách nhiệm đối với gia đình và việc giữ gìn, phát huy các giá trị truyền thống.
Theo Khung tiêu chí, nội dung này được xác định 5 điểm, trong đó yêu cầu xây dựng gia đình tiến bộ, hạnh phúc, với tiêu chí gia đình đạt tiêu chuẩn văn hóa nếu có.
Gia đình không chỉ là nơi mỗi người chăm lo cuộc sống riêng mà còn là môi trường quan trọng để giữ gìn những giá trị tốt đẹp, giáo dục con cháu về đạo đức, lối sống, ý thức chấp hành pháp luật và trách nhiệm với cộng đồng.
Một cán bộ, đảng viên giữ gìn tốt phẩm chất, lối sống trong gia đình cũng góp phần tạo dựng hình ảnh đẹp, củng cố uy tín của người cán bộ trong cơ quan và nơi cư trú.

Đạo đức phải thống nhất giữa công việc và cuộc sống

Quy định số 01-QĐ/TU hướng đến xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức có bản lĩnh chính trị vững vàng, tận tụy, liêm chính, trách nhiệm, đủ phẩm chất, năng lực và uy tín. Việc thực hiện chuẩn mực đạo đức được đưa vào đánh giá, xếp loại hằng năm từ năm 2026.
Điều đó cho thấy đạo đức không phải là vấn đề chỉ được xem xét tại nơi làm việc. Một người thực hiện tốt chuẩn mực đạo đức cần có sự thống nhất giữa lời nói và hành động, giữa trách nhiệm công vụ và cách ứng xử trong đời sống, giữa việc giữ gìn phẩm chất cá nhân và trách nhiệm với gia đình, cộng đồng.
Đối với người dân, những yêu cầu này cũng góp phần giúp xã hội có thêm một cơ sở để nhìn nhận đội ngũ cán bộ, đảng viên không chỉ qua kết quả công việc mà còn qua ý thức chấp hành pháp luật, lối sống, trách nhiệm nêu gương và việc giữ gìn phẩm chất đạo đức.
Thực hiện tốt nhóm chuẩn mực “Đối với bản thân và gia đình” chính là góp phần xây dựng mỗi cán bộ, đảng viên trở thành một tấm gương về ý thức chấp hành, lối sống lành mạnh, trách nhiệm và liêm chính; từ đó góp phần xây dựng tổ chức Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh.

VĂN KHOA